Bayern Munich mạnh nhất nước Đức nhờ đâu, có phải chỉ vì giàu?
Không chỉ vì giàu. Tiền đặt Bayern Munich lên trên phần còn lại của Bundesliga, nhưng khoảng cách lớn như hiện nay đến từ nhiều thứ cộng dồn: doanh thu cao nhất nước Đức được quản lý chặt và năm nào cũng có lãi, thói quen mua cầu thủ giỏi nhất của chính các đối thủ trong nước, một bộ máy điều hành do cựu cầu thủ nắm, và một học viện cung cấp trụ cột cho đội một. Luật 50+1 khiến các CLB Đức khác không thể nhờ một ông chủ tỷ phú để đuổi theo. Dù vậy Bayern vẫn có lúc thua cuộc đua, gần nhất là mùa Leverkusen vô địch bất bại 2023/24.
Bayern bỏ xa phần còn lại của nước Đức tới mức nào
Bayern đã vô địch Đức 35 lần, trong khi các đội đứng sau trong danh sách như Nürnberg hay Dortmund mới có chưa tới mười.
Con số dễ nhớ nhất là 11 chức vô địch Bundesliga liên tiếp, từ mùa 2012/13 đến 2022/23. Trong hơn một thập kỷ, câu hỏi đầu mùa ở Đức không phải ai vô địch mà là Bayern sẽ vô địch sớm bao nhiêu vòng.
CLB được thành lập năm 1900 ở Munich, thủ phủ bang Bavaria, nên báo Việt hay gọi là Hùm xám xứ Bavaria. Sân nhà hiện nay là Allianz Arena, sức chứa hơn 75.000 chỗ, gần như trận nào cũng kín.
Tiền giải thích được bao nhiêu
Tiền giải thích được phần lớn, nhưng cách Bayern có tiền mới là điểm khác. Họ không có một ông chủ bơm vốn. Doanh thu đến từ vé, bản quyền truyền hình, tài trợ và bán hàng, và Bayern thuộc nhóm CLB có doanh thu cao nhất thế giới, bỏ xa mọi đội Đức khác.
Cơ cấu sở hữu là chỗ người mới hay nhầm. Bộ phận bóng đá chuyên nghiệp là công ty FC Bayern München AG. Phần lớn cổ phần nằm trong tay hội CLB, tức các hội viên đóng phí hằng năm. Phần còn lại chia cho vài cổ đông là doanh nghiệp Đức như Adidas, Audi và Allianz. Những doanh nghiệp này đem tiền và hợp đồng tài trợ tới nhưng không nắm quyền quyết định.
Luật 50+1 của bóng đá Đức nói rằng hội CLB phải giữ đa số quyền biểu quyết, nhà đầu tư bên ngoài không được nắm quyền kiểm soát. Ở Anh, một đội tầm trung có thể đổi đời khi được một quỹ đầu tư mua lại. Ở Đức, cánh cửa đó gần như đóng. Kết quả là đội có doanh thu tự thân lớn nhất, tức Bayern, giữ được lợi thế năm này qua năm khác.
Theo dữ liệu trên trang đội, tổng giá trị đội hình Bayern hiện vào khoảng 1,04 tỷ euro. Phần lớn đội Bundesliga còn lại chỉ bằng một phần nhỏ con số đó.
Nhưng nếu chỉ cần giàu thì PSG đã thống trị châu Âu từ lâu, còn Bayern không có chuỗi 11 năm. Tiền là điều kiện cần. Phần còn lại nằm ở cách tiêu.
Mua người giỏi nhất của chính đối thủ
Bayern có thói quen lấy cầu thủ hay nhất của đội đang cạnh tranh trực tiếp với mình. Một thương vụ như vậy làm Bayern mạnh lên và đối thủ yếu đi cùng lúc.
Dortmund là ví dụ rõ nhất. Sau hai mùa Dortmund vô địch, Mario Götze sang Bayern năm 2013, Robert Lewandowski đi theo năm 2014 dưới dạng chuyển nhượng tự do, rồi Mats Hummels về năm 2016. Ba trụ cột của đội từng hai lần đánh bại Bayern đều khoác áo đỏ trong vòng ba năm.
Các đội khác cũng chịu cảnh này. Manuel Neuer và Leon Goretzka đến từ Schalke, Dayot Upamecano từ RB Leipzig, Jonathan Tah từ Leverkusen. Với cầu thủ đang đá tốt ở Bundesliga, Bayern thường là bước tiếp theo mặc định nếu họ chưa muốn rời nước Đức.
Người cũ điều hành và lò đào tạo
Bayern có truyền thống để cựu cầu thủ ngồi ghế lãnh đạo: Franz Beckenbauer, Uli Hoeneß, Karl-Heinz Rummenigge đều từng đá cho CLB trước khi điều hành nó. Những người này hiểu phòng thay đồ và đặt ra một tiêu chuẩn đơn giản: mùa nào không vô địch Đức là mùa thất bại. HLV từng giành cúp vẫn có thể mất ghế nếu đội chỉ về nhì.
Philipp Lahm, Bastian Schweinsteiger và Thomas Müller đều lớn lên ở Bayern và là trụ cột của các mùa ăn ba. Ở thế hệ hiện tại, Jamal Musiala gia nhập học viện từ tuổi thiếu niên, Aleksandar Pavlović đi lên từ đội trẻ, và các cầu thủ 18 tuổi như Lennart Karl đã có tên trong đội một.
Những lần Bayern bị vượt mặt
Bayern không thắng mọi mùa, và chính những mùa thua cho thấy tiền không quyết định tất cả. Dortmund của Jürgen Klopp vô địch hai năm liền 2010/11 và 2011/12 với quỹ lương thấp hơn nhiều, nhờ lối pressing mà Bayern lúc đó chưa có câu trả lời.
Lần gần nhất là mùa 2023/24. Bayer Leverkusen của Xabi Alonso vô địch Bundesliga mà không thua trận nào, chấm dứt chuỗi 11 năm của Bayern. Leverkusen không giàu hơn. Họ có một HLV đọc trận tốt hơn và một đội hình ít chấn thương hơn trong mùa đó.
Trận đáng xem nhất nước Đức vẫn là Bayern gặp Dortmund, được gọi là Der Klassiker. Hai đội đã gặp nhau ở chung kết Champions League 2013 tại Wembley, Bayern thắng 2-1.
Bayern ở châu Âu khác ở Đức ra sao
Ở châu Âu, Bayern là một ông lớn nhưng không còn ở thế áp đảo. Họ có 6 chức vô địch Cúp C1/Champions League: ba lần liên tiếp 1974, 1975, 1976 thời Beckenbauer, rồi 2001, 2013 và 2020.
Hai mùa 2012/13 và 2019/20 Bayern ăn ba, tức giành cả Bundesliga, Cúp quốc gia Đức và Champions League trong một mùa. Mùa 2019/20 còn có chi tiết hiếm: Bayern thắng tất cả các trận ở Champions League mùa đó, kể cả trận thắng Barcelona 8-2 ở tứ kết.
Ở Champions League, Bayern gặp Real Madrid, Man City hay PSG, những đội có nguồn lực bằng hoặc hơn họ. Lợi thế về tiền và về khả năng hút người từ đối thủ, thứ làm nên sự thống trị ở Bundesliga, không còn.
Bayern hiện tại dưới thời Kompany
Đội bóng bạn xem bây giờ do Vincent Kompany dẫn dắt, thường đá sơ đồ 4-2-3-1 với hàng thủ dâng cao và pressing ngay khi mất bóng. Harry Kane là trung phong và cây săn bàn số một. Michael Olise và Luis Díaz đá hai cánh, Jamal Musiala ở vị trí số 10, Joshua Kimmich điều tiết giữa sân. Manuel Neuer vẫn giữ khung thành, phía trước là các trung vệ như Kim Min-jae, Dayot Upamecano và Jonathan Tah.
Đội hình đang đá cả Bundesliga lẫn Champions League nên lực lượng thay đổi theo tuần. Danh sách treo giò và chấn thương, lịch các trận sắp tới theo giờ Việt Nam, kết quả gần đây và vị trí của Bayern trên bảng xếp hạng Bundesliga đều cập nhật ngay trên trang đội và trang giải, nên bạn xem ở đó thay vì dựa vào con số đã cũ.